Montesori

Na początku XX wieku włoska lekarka, pedagog Maria Montessori opracowała całościową koncepcję wychowania człowieka, obejmującą edukację dziecka od narodzin, aż do wkroczenia w wiek dorosły. Oparta jest ona na gruncie filozofii chrześcijańskiej, poszanowaniu potrzeb i natury dziecka oraz na odpowiednio dobranych do wieku pomocy rozwojowych. W jej rozumieniu wychowanie oznacza wspomaganie i wspieranie dziecka, które pragnie samodzielnie odkrywać otaczający je świat. Umiejętność obserwacji pozwoliła Marii Montessori pójść za dzieckiem i odkrywać kolejno jego zainteresowania, naturę, tak samo jak dziecko odkrywa samodzielnie i poprzez doświadczanie to, co je otacza. Pedagogika montessoriańska jest skierowana do dzieci w każdym wieku rozwojowym, odpowiada na indywidualne potrzeby każdego dziecka. Celem jej jest ukształtowanie dziecka na samodzielnego, pełnowartościowego człowieka. Człowieka, który jest zdolny do świadomego dokonywania wyborów oraz jest pełen sił i wiary w siebie. Wychowanie to daje możliwość wielopłaszczyznowego rozwoju Dziecka: duchowego, społecznego, emocjonalnego, fizycznego i umysłowego. Wykorzystując indywidualne cechy i zdolności Dziecka ma rozbudzić naturalne zainteresowane światem. Pedagogika Marii Montessori jest skierowana na dziecko, respektuje jego potrzeby i zainteresowania, rozwija indywidualne cechy osobowości dziecka: rozwija samodzielność i wiarę we własne umiejętności, kształtuje i formuje postawę oraz światopogląd, uczy szacunku do innych, siebie samego i do pracy, uczy koncentracji uwagi, ćwiczy umiejętność skupienia i pamięć, uczy prawidłowych relacji z otoczeniem, uczy współpracy i współdziałania, jest wolna od rywalizacji i współzawodnictwa, uczy przez działanie, czerpie z naturalnej ciekawości dziecka otaczającym je światem, pozwala samodzielnie odkrywać kolejne tajemnice. Wszystko to zawiera się w specjalnie przygotowanym Otoczeniu, czyli przestrzeni, w której przebywają dzieci, a która odpowiada na wszystkie ich potrzeby. Sale są wyposażone w liczne zestawy i pomoce, dostosowane wielkością i użytecznością do możliwości i potrzeb rozwojowych dziecka. Otoczenie powinno być przyjazne dziecku, ciekawić, zachęcać do działań. Dostarcza dziecku różnorodność bodźców, umożliwia aktywnie poznawać otaczający je świat oraz zapewnia mu bezpieczeństwo. Wspomaga harmonijny rozwój osobowości dziecka. Respektuje kolejne fazy zainteresowań, związane z rozwojem dziecka. Nauczyciel montessoriański, dzieki swojej roli społecznej i kwalifikacjom – jest główną postacią, od której zależą wyniki kształcenia Dziecka w przedszkolu. Jego rola jest trudna i wymaga rzetelnego przygotowania merytorycznego i doskonałej znajomości materiału montessoriańskiego. Musi wykazać się znajomością teoretycznych i praktycznych zagadnień związanych z Metodą Montessori oraz umiejętnością wykonywania nowych materiałów montessoriańskich. Przesłaniem metody Marii Montessori jest hasło:” Pomóż mi zrobić to samodzielnie ” Jest to apel ucznia skierowany do nauczyciela. Wyraża ono dążenia dziecka do samodzielnego i nieskrępowanego rozwoju, w warunkach właściwej pomocy nauczyciela, która musi opierać się na jego głębokiej i rzetelnej wiedzy o danym zjawisku. Forma tej pomocy musi inspirować ucznia do pracy samodzielnej. Nauczyciel winien być jedynie obserwatorem jego pracy. Rolą nauczyciela jest zapewnienie dziecku optymalnych warunków rozwoju, a tym samym wyzwolenie procesów kształtowania się właściwych form postępowania. Zadaniem nauczyciela jest wybranie dla konkretnego dziecka najodpowiedniejszego materiału rozwojowego, wskazanie właściwego sposobu posługiwania się nim, następnie umiejętne wycofanie się w celu pozostawiania dziecku swobody wyboru zakresu aktywności oraz rytmu i tempa pracy. Podstawą jest wyważenie pomiędzy zaufaniem w siły rozwojowe, które tkwią w dziecku a wymaganiami jakie mu należy stawiać. Nauczyciel zdobędzie zaufanie wykazując życzliwe zainteresowanie jego pracą. Nie zdobędzie zaufania dziecka subiektywnymi ocenami, zależnymi od samopoczucia, gustu lub od przyjętych kryteriów staranności. Jeśli dziecko w czasie rozwiązywania zadania popełni błąd – materiał, umożliwiający przeprowadzenie samokontroli, pozwoli mu na samodzielne skorygowanie błędu. W Pedagogice Montessori, dla nauczyciela błędy to informacja, że nie nadszedł jeszcze czas, aby dziecko zajmowało się danym tematem. Podjęcie decyzji, kiedy to ma nastąpić jest główną rolą nauczyciela, przy czym podjęcie jej jest łatwe, ponieważ wynika z obserwacji zachowań dziecka.

Bądź na bieżąco